Pani Poseł Barbara Marianowska (PiS) wniosła interpelację do ministra infrastruktury Cezarego Grabarczyka w sprawie braku uwzględnienia bezpieczeństwa przeciwpowodziowego, energetycznego i transportowego mieszkańców Małopolski przez autorów "Strategii Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku)" na skutek zignorowania zadań dotyczących rozwoju dróg wodnych i żeglugi śródlądowej w Polsce.
http://www.marianowska.win.pl/interwencje/formas.php?idmas=360
Interpelacja dotyczy następujących dokumentów:

1. "Strategia Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku)

oraz

2. "Prognoza oddziaływania na środowisko projektu Strategii Rozwoju Transportu",

które zostały opracowane na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury.

W treści interpelacji czytamy:

Przedstawiona "Strategia Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku) w zakresie zadań dotyczących rozwoju dróg wodnych i żeglugi śródlądowej w Polsce ignoruje postanowienia przyjętego dokumentu Rady Ministrów RP pn. "Plan uporządkowania strategii rozwoju - tekst uwzględniający dokonaną w dniu 10 marca 2010 r. reasumpcję decyzji Rady Ministrów z dnia 24 listopada 2009 r., Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa, marzec 2010 oraz lekceważy informacje opublikowane w; Żegluga śródlądowa w Polsce w latach 2006-2009, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 2010.

Plan uporządkowania strategii rozwoju wpisuje się w szerszą inicjatywę Rządu, zmierzającą do stworzenia efektywnego systemu zarządzania rozwojem kraju w ujęciu długo i średniookresowym. Rada Ministrów w dniu 10 marca 2010 roku narzuciła Koordynatorom w tym dla SRT pewne zasady, które powinny być uwzględniane w ich działaniach.

Zasady te to m.in.:
- całościowe spojrzenie na kwestie gospodarcze,
-spójność,
-sprostanie wymogom konkurencyjnej gospodarki światowej.

Z tej przyczyny na stronie nr 4 przyjętego "Planu…" znalazł się zapis będący obligatoryjną "wytyczną" dla wszystkich docelowych strategii w tym dla SRT. Brzmi on: "Docelowe strategie powinny obejmować swym zakresem następujące tematy:

Strategia rozwoju transportu / koordynator - Minister Infrastruktury/ pkt 3 e str. 7:

"transport wodny śródlądowy - wzrost udziału transportu wodnego śródlądowego w przewozach ładunków i pasażerów, poprzez m.in. poprawę technicznych, organizacyjno-prawnych i ekonomicznych warunków funkcjonowania żeglugi śródlądowej, w tym poprawę parametrów eksploatacyjnych śródlądowych dróg wodnych i portów oraz włączenie ich do europejskiego systemu dróg wodnych, jak również wymianę przestarzałej technicznie i ekonomicznie floty śródlądowej."

Studium projektu "Strategii Rozwoju Transportu…" w odniesieniu do zadań dotyczących rozwoju dróg wodnych i żeglugi śródlądowej w Polsce pozwala niestety wyciągnąć podstawowy wniosek; wytyczne powyższe, podpisane przez Premiera Rządu RP zostały przez autorów projektu SRT całkowicie zlekceważone.

Z kolei w dniu 2 grudnia 2010 roku Minister Infrastruktury Cezary Grabarczyk, na posiedzeniu Rady Unii Europejskiej d.s transportu odbytym w Brukseli, podpisał się pod Konkluzją w której można przeczytać m. in., …Rada Unii Europejskiej podkreśla, że w zrównoważonym europejskim systemie transportowym transport wodny śródlądowy jest jednym z najważniejszych czynników przyczyniających się do sprawnych połączeń dojazdowych i zachęca do bardziej aktywnej polityki obejmującej konkretny program działań w tym zakresie.

Na spotkaniu informacyjnym zorganizowanym przez Ministerstwo Infrastruktury w Szczecinie w dniu 24 maja br., obecny tam Wiceminister Infrastruktury Maciej Jankowski nie odpowiedział na żadne pytania dotyczące przyszłości w Polsce tej dziedziny transportu i poprosił o udzielenie odpowiedzi Pana Podgajniaka ze spółki CDM Sp. z o.o.

Ten ostatni w swojej prezentacji pokazał zebranym slajd z docelowymi śródlądowymi drogami rzecznymi w Polsce (slajd nr 7 prezentacji Spółki CDM), gdzie nie ma żadnych powiązań z drogami wodnymi krajów sąsiednich i ich planami rozwoju . Co więcej 4 fragmenty istniejących obecnie w kraju dróg wodnych o klasie europejskiej są docelowo ze sobą nawet wewnętrznie przyszłościowo nie powiązane.

W komentarzu stwierdził, że każda interwencja w rzekę to "straszny" opór ekologów, ingerencja w obszar Natury 2000 , korytarze ekologiczne i dlatego on nie widzi żadnej przyszłości dla rozwoju dróg wodnych i żeglugi śródlądowej w Polsce. Argumentacja ta nie zasługuje na danie wiary gdyż np. stopień wodny "Smolice" wyposażony w przepływową elektrownią wodną o mocy 2x1 MW, został wpisany w Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków Natura 2000 - Dolina Dolnej Skawy. Jak widać można pogodzić modernizację i rozbudowę dróg wodnych, stabilizację koryta rzeki oraz hydroenergetykę z ochroną bioróżnorodności środowiska.

Powodzie, które dotknęły nasz kraj w ostatnich latach, do dziś pozostawiły swój ślad, zarówno na dorobku ludzkim, jak i na infrastrukturze leżącej w gestii państwa. Bez wątpienia, te strat można by zminimalizować, gdyby w stosownym czasie podjęto niezbędne przemyślane inwestycje w szlaki rzeczne.

Złagodzenie skutków powodzi i susz z jednej strony wymagać będzie m. in. zwiększenia objętości zmagazynowanej wody w sztucznych zbiornikach oraz likwidację płycizn i odsypisk w korytach rzek w celu poprawy warunków do przepływu wezbrań powodziowych lecz z drugiej jednak strony wymagać też będzie spowolnienia odpływu wody przez stopnie wodne na głównych rzekach w Polsce. Oczywistym jest, że przedsięwzięcia te wymagać będą takiego planowania i projektowania, aby zapewnić realizację tych inwestycji przy minimalizacji niekorzystnego ich wpływu na środowisko.

Wszystkie opisane wyżej działania zawierają się w projektowanych stopniach wodnych "Podwale" i "Niepołomice". Inwestycje te będą miały niezwykle korzystne oddziaływanie na wszelkie aspekty związane z gospodarką wodną w okolicach Krakowa i w samym mieście.

Dodać należy, iż w obowiązującej dzisiaj Koncepcji Polityki Przestrzennego Zagospodarowania Kraju (Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 26 lipca 2001 r. o ogłoszeniu Koncepcji polityki przestrzennego zagospodarowania kraju - MP Nr 26 poz.432) wymienione jest m. in. połączenie Odry i Łaby z Dunajem oraz prowadzenie działań w celu zapewnienia warunków do rozwoju transportu wodnego na górnej Wiśle pomiędzy Śląskiem a Krakowem, (Kanał Śląski), co bez wątpienia korzystnie wpłynie na rozwój gospodarczy okolic Krakowa i Niepołomic, zapewniając tym terenom tani, masowy transport rzeczny w zamian drogiego, drobnicowego transportu kolejowego i samochodowego.

Z uwagi na powyższe, obowiązkiem P.T. autorów "Strategii Rozwoju Transportu do 2020 roku ( z perspektywą do 2030 roku )" w obszarze rozwoju transportu wodnego śródlądowego jest:

1) Dokonanie przeglądu i analizy istniejących śródlądowych dróg wodnych oraz planów i rozwoju w Niemczech, Czechach, Słowacji, Ukrainy i Białorusi w kontekście wytycznych Rady Ministrów z 10 marca 2010 roku dotyczących włączenia istniejących ślepych fragmentów polskich dróg wodnych o klasie europejskiej (co najmniej IV) do europejskiego systemu dróg wodnych i wyciągnięcie przyszłościowych wniosków dla Polski.

2) Przepisanie do SRT zapisów znajdujących się w obowiązującej obecnie Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju (dokument nadrzędny w stosunku do SRT) dotyczących powiązania urządzeń drogi wodnej Odry z siecią wodną Niemiec, połączenia Odry z Dunajem, połączenia Górnej Wisły z Odrą.

3) Wprowadzenie do SRT w części "Planowane modernizacje lub rozbudowy" zapisów odnoszących się do perspektywicznego nakreślenia ram czasowych dla realizacji Odrzańskiej Drogi Wodnej na całej jej długości biegnącej w Polsce, modernizacji i rozbudowy istniejącej ślepej Drogi Wodnej Górnej Wisły IV klasy.

Do punktu tego odnosi się projekt Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego na lata 2011-2020, przyjęty Uchwałą nr 378/11 Zarządu Województwa Małopolskiego z dnia 31 marca 2011 r., w którym w Kierunkach Polityki Rozwoju Obszaru 3 Infrastruktura Dla Dostępności Komunikacyjnej zapisano w pkt. 3.1.4: "Usprawnienie połączeń komunikacyjnych Krakowskiego Obszaru Metropolitalnego z konurbacją górnośląską - przy uwzględnieniu skoordynowanej i partnerskiej współpracy samorządów regionalnych oraz miejskich w obszarze rozwoju zintegrowanego systemu transportowego." oraz w pkt. 3.2.6: "Odtworzenie i rozbudowa funkcji transportowych szlaków wodnych Małopolski, w szczególności drogi wodnej Górnej Wisły."

4) Wpisanie do SRT zamiaru budowy korytarza CETC-ROUTE 65 uwzględniającego przyszłościowe połączenia śródlądowymi drogami wodnymi o znaczeniu międzynarodowym, a nie III klasy, która ma znaczenie wyłącznie lokalne i turystyczne.

5) Dokonanie analizy przyjętych przez Rząd Słowacji planów połączeń Wagu z Odrą rzeką Kisućą i wyciągnięcie z tego wniosków dla Polski.

6) Uzupełnienie SRT poprzez określenie perspektywy czasowej dla realizacji inwestycji przyjętej przez Radę Ministrów jako program wieloletni: "Budowa drogi wodnej łączącej Zalew Wiślany z Zatoką Gdańską" - uchwała Nr 276/2007 Rady Ministrów z dnia 13 listopada 2007 r. na podst. art. 117 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych - czas obowiązywania uchwały 2008-2013.

Jest rzeczą najwyższej wagi, zapewnienie mieszkańcom położonych wzdłuż koryta Wisły terenów Małopolski, bezpieczeństwa powodziowego, energetycznego oraz w dalszej perspektywie zapewnienie tanich szlaków komunikacyjnych zwłaszcza dla produkcji przemysłowej i kopalnictwa (węgiel, kruszywa), można też liczyć na rozwój turystyki wodnej a tym samym pojawienie się nowych miejsc pracy z nią związanych.

Zważywszy na powyższe interpeluję:

1. Czy Minister Infrastruktury uwzględni powyższe uwagi w zapisach "Strategii Rozwoju Transportu do 2020 roku ( z perspektywą do 2030 roku )"?

2. Czy Minister Infrastruktury przedstawi uzasadnienie i rozwinie tezę przedstawioną przez Pana Podgajniaka w Szczecinie, że istniejące w Polsce korytarze ekologiczne i obszary Natura 2000 nie są barierą dla rozwoju transportu kołowego, kolejowego, lotniczego, lecz natomiast są podstawową barierą dla rozwoju transportu wodnego śródlądowego?

3. Czy Minister Infrastruktury odniesie się do faktu, że do sieci TEN-T są w wpisywane i dofinansowywane przez Unię Europejską projekty śródlądowych dróg wodnych klasy minimum IV, a projekcie "Strategii Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku)" założono niezrozumiałą z ekonomicznego punktu widzenia budowę lokalnych nie włączonych do europejskiego systemu dróg wodnych najwyżej III klasy i to tylko ze środków krajowych?

4. Czy Minister Infrastruktury przedstawi uzasadnienie powodu odrzucenia przez autorów "Strategii Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku)" wytycznych Rady Ministrów z 10 marca 2010 roku dotyczącego zajęcia się tematem docelowego włączenia polskich rzek w europejski system dróg wodnych?

5. Jedynym ogólnodostępnym źródłem informacji w Polsce na temat wodnego transportu śródlądowego i powiązanej z nim gospodarki wodnej jest prywatna strona internetowa www.zegluga-rzeczna.pl . Czy wobec braku jakiejkolwiek publicznej promocji tego środka transportu, Minister Infrastruktury zamierza nawiązać współpracę z właścicielem w.w portalu internetowego?