W dniu 11 września 2009 roku w Bydgoszczy już po raz trzeci odbyło się Sympozjum Sympozjum Naukowo-Samorządowe, pod nazwą "Rewitalizacja Drogi Wodnej Wisła - Odra szansą dla rozwoju gospodarki regionu" - faktycznie poświęcone także szlakom wodnym w innych częściach Polski i Europy.

W tym roku do grona organizatorów, poza Instytutem Geografii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy i Urzędem Marszałkowskim Województwa Kujawsko-Pomorskiego przyłączyło się także Starostwo Powiatowe w Nakle nad Notecią, Żegluga Bydgoska OdraTrans S.A., Zespół Szkół Żeglugi Śródlądowej w Nakle nad Notecią i Zakład Wydobycia Kruszywa WIR - BUD Witold Łożewski.

Tradycyjnie już poza przedstawicielami nauki i samorządu terytorialnego licznie reprezentowani byli przedstawiciele armatorów profesjonalnych, turystyki, producenci sprzętu i inni zainteresowani. Gościem specjalnym był senator Piotr Głowski, przewodniczący Parlamentarnego Zespołu do spraw Dróg Wodnych i Turystyki Wodnej.

W tym roku zmniejszono ilość głównych wystąpień, przeznaczając więcej czasu na dyskusję - oraz program towarzyszący. Poza zaplanowanym na 12 września rejsem Kanałem Bydgoskim statkiem szkolnym z Nakła "Władysławem Łokietkiem" dodatkowo w piątkowy wieczór postanowiono zorganizować rejs na wodach Bydgoszczy pierwszym w Europie tramwajem wodnym o słonecznym napędzie, który rok temu zaczął stałe rejsy na Brdzie nie tylko dla turystów, ale i jako część komunikacji miejskiej.

Jako pierwszy zaproszony został do zabrania głosu niżej podpisany, przedstawiając przynajmniej fragmenty z załączonego tu opracowania. Ale zacząłem od informacji, iż zaledwie kilka dni wcześniej był istotny także dla uczestników Sympozjum zjazd PTTK, przyjmujący uchwałę, iż PTTK przyłącza się do Światowej Organizacji Turystycznej, ustanawiając rok nadchodzący Rokiem Turystyki Wodnej - a także apel do Parlamentu, Rządu i władz samorządowych o większe zainteresowanie sprawami gospodarki wodnej. I że w Sympozjum uczestniczy Andrzej Tereszkowski, nie tylko szef Centrum Turystyki Wodnej PTTK, lecz też nowy wiceprzewodniczący Towarzystwa oraz Edward Kozanowski, nie tylko mieszkający w Bydgoszczy przewodniczący Komisji Turystyki Żeglarskiej, lecz też nowy członek Zarządu Głównego PTTK.

Nie mając jeszcze oficjalnego komunikatu z przebiegu Sympozjum, a wystąpiły pewne zmiany na liście prelegentów i tematów referatów zaś informacje i opinie wielu dyskutantów były równie ciekawe, jak zaplanowane wystąpienia - by uniknąć błędów skrótowo tylko wspomnę, iż:

Profesor z Moskwy omawiał rosyjskie drogi wodne zaś jego kolega z Kijowa - prezentował Dniestr. Uzupełnieniem było wystąpienie toruńskiego już pracownika naukowego na temat historii i współczesności kanałów Królewskiego i Ogińskiego - dziś na Białorusi. Dla mnie bardzo interesujące było, jak już wiele lat temu na austriackim Dunaju zbudowano kaskadę zapór, tworzących zbiorniki tylko na tradycyjnych terenach zalewowych, ale umożliwiających profesjonalną żeglugę. Zaś w sąsiedztwie wytyczono meandry z niewielkimi progami, umożliwiającymi swobodny przepływ ryb - a wokół powstały tereny atrakcyjne przyrodniczo, także rekreacji służące. Metody te zainspirowały nowe propozycje dla Kaskady Dolnej Wisły. Odpowiada to intencjom cyklu sympozjów (ale i celom CTW PTTK) by z pożytkiem wymieniać się doświadczeniami i wzajemnie inspirować.

Oczywiście najwięcej wystąpień dotyczyło Kanału Bydgoskiego, Noteci i całej Wielkiej Pętli Wielkopolskiej wraz z przyległymi jeziorami i rzekami - oraz całej międzynarodowej drogi wodnej E-70. Szanse na rewitalizację szlaku, na powrót żeglugi towarowej i pasażerskiej, nowe inwestycje, problemy ekologiczne. Działanie lokalnych samorządów, ich związków oraz konwentów. Powstający "klaster" turystyczny. Środki finansowe (z UE, krajowe, wojewódzkie i lokalne) faktycznie już pozyskane na inwestycje i promocję.

Ale i także np. zastosowanie tworzyw sztucznych w śluzach i przy nabrzeżach oraz na burtach statków dla zapewnienia bezpieczeństwa.

Senator Piotr Głowski złożył swego rodzaju sprawozdanie z działania Parlamentarnego Zespołu, deklarując iż nie tylko podejmuje on własne inicjatywy, ale i stara się działać w sprawach z różnych stron kraju zgłaszanych. Ciekawy był pomysł, by wzorem innych krajów między innymi przy śluzach montować samoobsługowe dystrybutory wody pitnej, dające ją na jacht, barkę czy statek po wrzuceniu monet.

Ja najbardziej zapamiętałem dwie obietnice:
- że wzorem niemal całej Europy także w Polsce osoby zainteresowane pływaniem barkami mieszkalnymi o małej prędkości powinny być zwolnione z posiadania specjalistycznych patentów,
- od 2010 roku śluzy w Polsce śluzy powinny być czynne także w weekendy, w interesie turystów.

Ten ostatni temat wracał, od lat męczący, gdy wiele śluz w Polsce częściej niż żegludze profesjonalnej służy dziś turystyce wodnej. Ich zamykanie jeden z dyskutantów porównał do dozorcy, który latem w piątek zamyka w mieście na kłódkę wszystkie baseny kąpielowe i idzie do domu... Inny zwracał uwagę, iż przy cięciu budżetów Regionalnych Zarządów Gospodarki Wodnej brakuje im środków nie tylko na remonty, ale i na pensje - w tym śluzowych.

Mam nadzieję, iż zanim jeszcze ukaże się kolejny tom z referatami i głosami w dyskusji na sympozjum, uda się je zamieścić na stronach www.polskieszlakiwodne.pl - bo była też okazja do rozmów o bliższej współpracy między bydgoskim uniwersytetem (i innymi partnerami) a Centrum Turystyki Wodnej PTTK.

Niejako na koniec - miejscem obrad był bydgoski Hotel Słoneczny Młyn, który jakieś trzy tygodnie wcześniej uzyskał czwartą "gwiazdkę". W kuluarach ktoś mi opowiadał, jak barkami tam zboże do mielenia woził. Ja w dyskusji z żalem zwróciłem uwagę, że podczas przerwy oglądałem Brdę za hotelem, bez pomostu. Zakrzyczano mnie, iż budowa pomostu lada dzień się zacznie - a podpływać tam będą także dwie nowe bydgoskie taksówki wodne. Jak widać - od krytykanctwa lepsze jest konkretne działanie!