Projekt Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030 był przedmiotem interpelacji poselskich i wymiany urzędowych pism pomiędzy Ministerstwem Infrastruktury a Marszałkiem Sejmu RP. Zarówno w interpelacjach jak i w korespondencji do Marszałka podkreślono brak odniesienia autorów dokumentu do norm obowiązujących w zakresie planowania rozwoju żeglugi śródlądowej. Projekt jest opracowaniem przygotowanym, na zlecenie Ministerstwa Środowiska, przez firmę PROEKO CDM Sp. z o.o. z Warszawy jako dokument do konsultacji społecznej i nie podlega jeszcze uzgodnieniom miedzyresortowym. Dotychczas w zakresie dróg wodnych obowiązuje dokument rządowy „Strategia Gospodarki Wodnej”, przyjęty przez Rade Ministrów w dniu 13 września 2005 r. Do Ministerstwa Infrastruktury nie wpłynął do chwili obecnej projekt dokumentu rządowego w sprawie Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030.

Pierwsza interpelacja:
VI kadencja - Interpelacja nr 5368 do ministra infrastruktury w sprawie projektu Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030

W związku z ogłoszeniem na stronach Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030 na podstawie stanowiska przesłanego przez Odratrans SA z siedzibą we Wrocławiu z dnia 29 września 2008 r. pragnę zwrócić się do Pana Ministra z prośbą o wyjaśnienie zastrzeżeń wskazanych przez opiniodawców.

Pierwsza wątpliwość związana z projektem Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030 dotyczy braku odniesienia autorów dokumentu do norm obowiązujących w zakresie planowania rozwoju żeglugi śródlądowej, a są to, zgodnie ze wskazaniami Odratrans SA:

1) decyzja nr 1692/96 Parlamentu Europejskiego i Rady Europy z dnia 23 lipca 1996 r. w sprawie wspólnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej (sieć TEN-T);

2) ˝Biała księga w sprawie europejskiej polityki transportowej˝ do roku 2010;

3) komunikat Komisji Wspólnot Europejskich z dnia 17 stycznia 2006 r. Zintegrowany Europejski Program Działań na Rzecz Żeglugi Śródlądowej NAIADES;

4) ramowa dyrektywa wodna 2000/60/EC z października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000;

5) załącznik do obwieszczenia prezesa Rady Ministrów o ogłoszeniu ˝Koncepcji polityki przestrzennego zagospodarowania kraju˝.

W sposób krytyczny autorzy opinii o projekcie strategii przedstawionej przez Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej odnoszą się do zawężenia, w kontekście transportu wodnego, rozwiązań zawartych w Programie dla Odry 2006, co według stanowiska Odratrans SA równoznączne jest z utrzymaniem obecnych standardów i brakiem perspektyw rozwoju. Zastrzeżenia budzi diagnoza stanu polskiej żeglugi śródlądowej, a w szczególności wskazań czynników determinujących jej ograniczony rozwój.

Mając na uwadze szczególne walory ekonomiczne i ekologiczne śródlądowego transportu wodnego, proszę o ustosunkowanie się do argumentacji podnoszonej przez podmioty gospodarcze zainteresowane rozwojem tej dziedziny transportu i udzielenie odpowiedzi na niżej zadańe pytania:

- Czy resort zapoznał się z opinią Odratrans SA?

- Czy zdaniem resortu projekt dokumentu przygotowany przez Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej jest zgodny z normami, na które powołują się autorzy przywołanego stanowiska?

- Czy obecnie rozważa się wprowadzenie zmian do strategii rozwoju dróg śródlądowego transportu wodnego?


Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury:


Szanowny Panie Marszałku!
W odpowiedzi na przesłana przy piśmie nr SPS-023-5368/08 z dnia 6 października 2008 r. interpelacje Pana Posła Witolda Pahla, uprzejmie informuje:

1. Do Ministerstwa Infrastruktury wpłynęło pismo firmy Odratrans Group z dnia 29 sierpnia 2008 r., zawierające opinie na temat „Projektu Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2020 ( z uwzględnieniem etapu 2015)”, zamieszczonej na stronie internetowej Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej (KZGW) w Warszawie. Pismo wskazuje na skutki nie umieszczenia w Projekcie zagadnień infrastruktury transportu wodnego śródlądowego, która znajduje sie w zakresie działania ministra właściwego do spraw gospodarki wodnej.

2. Projekt jest opracowaniem przygotowanym, na zlecenie Ministerstwa Środowiska, przez firmę PROEKO CDM Sp. z o.o. z Warszawy. Opracowanie zostało zamieszczone na stronie internetowej Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej jako dokument do konsultacji społecznej. Opracowanie nie jest jeszcze dokumentem rządowym, który podlega uzgodnieniom miedzyresortowym. Dotychczas w zakresie dróg wodnych obowiązuje dokument rządowy „Strategia Gospodarki Wodnej”, przyjęty przez Rade Ministrów w dniu 13 września 2005 r. Do Ministerstwa Infrastruktury nie wpłynął do chwili obecnej projekt dokumentu rządowego w sprawie Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030.

3. Dokumentem rządowym w zakresie rozwoju transportu wodnego śródlądowego w Polsce jest „Polityka Transportowa Państwa na lata 2006 – 2025”, przyjęta, na wniosek Ministerstwa Infrastruktury, przez Rade Ministrów w dniu 29 czerwca 2005 r. Należy zwrócić uwagę, iż poprawa warunków funkcjonowania transportu wodnego śródlądowego przez modernizację wybranych części infrastruktury tego transportu oraz wspieranie przedsiębiorców w odnowie floty jest jednym z dziesięciu najważniejszych priorytetów Polityki Transportowej Państwa. W kierunkach rozwoju transportu wodnego śródlądowego przyjętych w tym dokumencie rządowym zakłada się zwiększenie roli tej ekologicznej gałęzi w wybranych segmentach rynku takich jak: obsługa portów morskich, przewozy międzynarodowe oraz przewóz towarów masowych. W tym celu zaproponowano działania takie jak:- podwyższenie standardu wybranych dróg wodnych, - wspieranie odbudowy floty dla przewozów towarowych, - promowanie i wspieranie inicjatyw lokalnych w zakresie żeglugi śródlądowej.

4. Zdaniem Ministerstwa Infrastruktury, stagnacja żeglugi śródlądowej w Polsce spowodowana jest głównie pogorszeniem sie warunków żeglowności dróg wodnych oraz stosowaniem wysokich opłat za korzystanie z infrastruktury transportu wodnego śródlądowego. W tej sytuacji część przewoźników śródlądowych przenosi działalność żeglugową na drogi wodne Niemiec.

5. Zgodnie z zakresem swojego działania, Ministerstwo Infrastruktury, prowadzi aktywne prace regulacyjne nad przygotowaniem i wdrażaniem w Polsce europejskich wymogów technicznych dla statków śródlądowych oraz dla bezpieczeństwa żeglugi śródlądowej. Jedna z ostatnich decyzji w tym zakresie jest przystąpienie do budowy polskiego segmentu europejskiego systemu informacji rzecznej RIS na odcinku dolnej Odry. Kontynuowana jest działalność Funduszu Żeglugi Śródlądowej, który wspiera finansowo działania armatorów śródlądowych w zakresie modernizacji floty.

6. Z inicjatywy Ministerstwa do Programu Operacyjnego „Infrastruktura i Środowisko” wprowadzono finansowanie 13 zadań w zakresie modernizacji Odrzańskiej Drogi Wodnej, w tym jej przystosowania do wymogów III klasy drogi wodnej. Łączne nakłady wyniosą 570 mln zł, w tym 485 mln zł z funduszy europejskich. Ministerstwo prowadzi też prace nad udziałem Polski w realizacji przyjętego przez Unie Europejska „Programu na Rzecz Rozwoju Żeglugi śródlądowej i Dróg Wodnych w Europie - NAIADES”.

7. W ramach prac nad modyfikacja Transeuropejskiej Sieci Transportowej TEN-T, Ministerstwo Infrastruktury zaproponowało jej uzupełnienie o odcinek Odrzańskiej Drogi Wodnej (ODW) pomiędzy Brzegiem Dolnym a ujściem Nysy Łużyckiej. Zamiarem Ministerstwa jest wznowienie żeglugi śródlądowej na tym odcinku ODW. Dzięki proponowanym pracom modernizacyjnym i regulacyjnym nastąpi podniesienie klasy żeglowności, co pozwoli równie na efektywniejsze wykorzystanie gospodarcze połączenia ODW z drogami wodnymi UE przez Kanał Odra- Szprewa.

Jednocześnie zwracam uwagę na fakt, iż zgodnie ustawą z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej za budowę, modernizacje oraz utrzymanie śródlądowych dróg wodnych odpowiada minister właściwy do spraw gospodarki wodnej, czyli Minister Środowiska, za pośrednictwem Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej.

Ministerstwo Infrastruktury jest w pełni zainteresowane udziałem w pracach Ministerstwa Środowiska i KZGW nad strategia rozwoju śródlądowych dróg wodnych, które stanowią integralna część infrastruktury transportowej kraju i UE. W pracach tych może być wykorzystany dorobek merytoryczny MI zakresie rozwoju infrastruktury transportowej oraz rozwoju transportu intermodalnego.


Druga interpelacja:

VI kadencja - Interpelacja nr 5414 do ministra infrastruktury w sprawie rozwoju żeglugi śródlądowej w Polsce

Szanowny Panie Ministrze! Na stronach internetowych Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej ogłoszono Narodową Strategię Gospodarowania Wodami 2030 (z uwzględnieniem etapu 2015). Głównym założeniem strategii jest wskazanie konieczności przeprowadzenia istotnych reform tzw. gospodarki wodnej i wdrożenie nowych rozwiązań.

Z docierających do mnie informacji od środowisk związanych z żeglugą śródlądową wynika, że w perspektywie 20 lat projekt ten nie zakłada żadnych zmian poprawiających warunki transportu wodnego w Polsce. Autorzy strategii widzą potrzebę modernizacji rzek pod kątem np. energetycznym (budowa elektrowni wodnych) i zbiorników retencyjnych, jednak nie podejmują próby zintegrowania tych działań z koniecznością przystosowania akwenów do potrzeb transportu wodnego śródlądowego.

Projekt powołuje się na Program dla Odry 2006. Niestety, według moich informacji program ten nie spełnia aspiracji żeglugi śródlądowej - posiadającej europejskie standardy. Nie poprawia warunków dla żeglugi, a jedynie utrzymuje istniejące do tej pory standardy transportowe. Oznacza to, że po zakończeniu z trudem realizowanego Programu dla Odry 2006 na tę rzekę nie będą mogły wpływać statki pływające po akwenach UE.

W Polsce udział żeglugi śródlądowej w strukturze gałęziowej przewozów wynosi zaledwie 0,7%, gdy tymczasem w podobnych do Polski pod względem klimatu krajach: w Holandii - 40%, w Niemczech ponad - 20%.

Środowiska zainteresowane transportem rzecznym miały nadzieję, że projekt strategii zaproponuje rozwiązania w tym względzie i nastąpi konkretyzacja planów rozbudowy infrastruktury transportowej. Tylko wówczas słabo dotychczas rozwinięta infrastruktura nie będzie barierą w rozwoju tej dziedziny transportu.

W Polsce pod kątem transportu wodnego wykorzystywanych jest kilka odcinków Odry (m.in. Wrocław - Gliwice), górny odcinek Wisły - w okolicach Krakowa oraz obszary ujść tych rzek. Według informacji uzyskanych od środowisk związanych z żeglugą śródlądową obszarami wymagającymi utrzymania są drogi wodne łączące okręgi przemysłowe z portami morskimi np. Śląsk i porty morskie Szczecin - Świnoujście.

Zaletami transportu wodnego śródlądowego są jego walory ekonomiczne i ekologiczne. Transport ten jest najtańszą i najmniej emisyjną formą transportu. Niska energochłonność jest przyczyną znacznie mniejszej niż w transporcie samochodowym emisji zanieczyszczeń powietrza.

Szanowny Panie Ministrze! W związku z powyższym zwracam się do Pana z następującymi zapytaniami:

1. Jakie są plany i strategie ministerstwa w zakresie rozwoju transportu wodnego śródlądowego w Polsce na najbliższe lata?

2. Jak Pan Minister odnosi się do Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030 (z uwzględnieniem etapu 2015) w kontekście żeglugi śródlądowej?



Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury


Szanowny Panie Marszałku!
W odpowiedzi na przesłaną przy piśmie nr SPS-023-5414/08 z dnia 7 października 2008 r. interpelację Pani Poseł Bożeny Sławiak, uprzejmie informuje:

1. obowiązującym dokumentem rządowym w zakresie rozwoju transportu wodnego śródlądowego w Polsce jest „Polityka Transportowa Państwa na lata 2006 – 2025”, przyjęta, na wniosek Ministerstwa Infrastruktury, przez Rade Ministrów w dniu 29 czerwca 2005 roku.

Należy zwrócić uwagę, iż poprawa warunków funkcjonowania transportu wodnego śródlądowego przez modernizacje wybranych części infrastruktury oraz wspieranie przedsiębiorców w odnowie floty jest jednym z dziesięciu najważniejszych priorytetów polityki transportowej Państwa zawartych w omawianym dokumencie. W kierunkach rozwoju transportu wodnego śródlądowego ujętych w dokumencie rządowym zakłada sie zwiększenie roli tej ekologicznej gałęzi w wybranych segmentach rynku takich jak: obsługa portów morskich, przewozy międzynarodowe oraz przewóz towarów masowych.

W tym celu należy:
- podwyższyć standard wybranych dróg wodnych,
- wspierać odbudowę floty dla przewozów towarowych,
- promować i wspierać inicjatywy lokalne w zakresie żeglugi śródlądowej.

Zdaniem Ministerstwa Infrastruktury, stagnacja żeglugi śródlądowej w Polsce spowodowana jest głównie pogorszeniem żeglowności dróg wodnych oraz wysokimi opłatami za korzystanie z infrastruktury transportu wodnego śródlądowego. W tej sytuacji część przewoźników śródlądowych przenosi działalność żeglugową na drogi wodne Niemiec.

Zgodnie z zakresem swojego działania, Ministerstwo Infrastruktury, prowadzi aktywne prace regulacyjne nad przygotowaniem i wdrażaniem w Polsce europejskich wymogów technicznych statków śródlądowych oraz bezpieczeństwa żeglugi śródlądowej. Jedna z ostatnich decyzji w tym zakresie jest przystąpienie do budowy polskiego segmentu europejskiego systemu informacji rzecznej RIS na odcinku dolnej Odry. Kontynuowana jest działalność Funduszu Żeglugi śródlądowej, który wspiera finansowo działania armatorów śródlądowych w zakresie modernizacji floty.

Z inicjatywy Ministerstwa do Programu Operacyjnego „Infrastruktura i Środowisko” wprowadzono finansowanie 13 zadań w zakresie modernizacji Odrzańskiej Drogi Wodnej, w tym jej przystosowania do wymogów III klasy drogi wodnej. Łączne nakłady wyniosą 570 mln zł, w tym 485 mln zł z funduszy europejskich. Ministerstwo prowadzi też prace nad udziałem Polski w realizacji przyjętego przez Unie Europejska „Programu na Rzecz Rozwoju Żeglugi śródlądowej i Dróg Wodnych w Europie - NAIADES”.

2. „Projekt Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030 (z uwzględnieniem etapu 2015)” jest opracowaniem przygotowanym, na zlecenie Ministerstwa Środowiska, przez firmę PROEKO CDM Sp. z o.o. z Warszawy. Opracowanie zostało zamieszczone na stronie internetowej Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej jako dokument do konsultacji społecznej.

Opracowanie jeszcze nie jest dokumentem rządowym, który podlega uzgodnieniom miedzyresortowym. Dotychczas obowiązuje dokument rządowy „Strategia Gospodarki Wodnej”, przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 13 września 2005 r. Do Ministerstwa Infrastruktury nie wpłynął do chwili obecnej projekt dokumentu rządowego w sprawie Narodowej Strategii Gospodarowania Wodami 2030.

Jednocześnie zwracam uwagę na fakt, iż zgodnie ustawą z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej za budowę, modernizacje oraz utrzymanie śródlądowych dróg wodnych odpowiada minister właściwy do spraw gospodarki wodnej, czyli Minister Środowiska, za pośrednictwem Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Ministerstwo Infrastruktury deklaruje gotowość pełnej współpracy z KZGW oraz z Parlamentarnym Zespołem ds. Dróg Wodnych i Turystyki w celu rozwiązywania problemów żeglugi śródlądowej w Polsce.