Pod nadzorem WSA Eberswalde wyremontowano dotychczas 118 tam poprzecznych (główek) na niemieckim brzegu Odry pomiędzy Ratzdorf i Eisenhüttenstadt (km 542,4 – 553,4). Po ciężkiej zimie w styczniu/lutym 2006 wiele główek zostało poważnie uszkodzonych przez schodzące lody. Powstały wyrwy i zniszczenia w brukowanej części ostróg. Federalny Zarząd Dróg Wodnych i Żeglugi (WSV) przeznaczył ponad pół miliona Euro na remont budowli regulacyjnych.

Wiosną 2006 roku pokrywa lodowa na Odrze osiągneła długość 300 km i rozciagała się od Szczecina (km 741) do Nowej Soli (km 442,7). W czacie roztopów polsko-niemiecka flota lodołamaczy była w akcji aż ponad miesiąc aby tę masę lodu utrzymać pod kontrolą, ułatwić jej spływ w dół rzeki i nie dopuścić do zatorów. Już podczas tworzenia się zwartej pokrywy oraz podczas niekontrolowanego jej spływu mogło dojść do poważnych obciążeń mechanicznych budowli regulacyjnych. Dochodziło do wyrywania przez lód kamieni z bruku na główkach oraz niszczenia całego korpusu tam poprzecznych przez spływające masy lodu. Aby chronić budowle regulacyjne przed takimi skutkami w czasie niskich stanów wód uzupełnia się granitowy obrzut kamienny oraz ubytki części brukowanej główek. Ich dobry stan jest niezbędny do utrzymania właściwych parametrów koryta przy niskich stanach wody. Niesiony rzeką rumosz odkłada się w polach między tamami poprzecznymi a nie w osi nurtu. Umozliwia to przede wszystkim sprawną żeglugę, ale także ułatwia pracę lodołamaczy zimą i wiosną.

Odra transportuje 300.000 - 500.000 ton rumoszu rocznie, który zależnie od stanów wód przemieszcza się z prędkością ok. 100m miesięcznie w dół rzeki. Prowadzi to do tworzenia się lokalnych wypłyceń (przemiałów, łach) utworzonych przez osadzający się w korycie piasek. Prowadzi to także do ciągłego przemieszczania się lini największych głębokości. Celem tam regulacyjnych (główek, ostróg) jest utrzymanie takich wielkości przepływu w korycie, aby zminimalizować możliwość narastania przemiałów. Główki buduje się zwykle parami na obu brzegach, średnio 10 - 15 par na każdy kilometr koryta (od ujścia Nysy Łużyckiej koło Ratzdorf do ujścia Warty w Kostrzynie ich odstęp wynosi ok. 124 m). Ich renowacją i przywróceniem funkcji jakim służą zajęła się mała firma budownictwa wodnego z Eisenhüttenstadt. Do jesieni musi wykonać 4.500 m2 brukowań na tamach zuzywając do tego ponad 1000 t granitowej kostki. Dalszych 2.500 ton kamienia granitowego zostanie uzyte do obrzutu korpusu tam poprzecznych w części podwodnej. Usuwa się także uszkodzenia w tzw. materacach faszynowych, palikowaniu itp.

Odra graniczna ma dla żeglugi bardzo duże znaczenie. Obecnie odcinek Ratzdorf - Eisenhüttenstad nadaje całej Odrze granicznej klasę głębokości 1a. Poprawienie na niej warunków hydrologicznych i nawigacyjnych umożliwiłoby na powrót włączenie uprzemysłowionych regionów Polski (Katowice, Wrocław) do europejskiej sieci dróg wodnych. Po zakończeniu bieżącej naprawy tam regulacyjnych odcinek Odry swobodnie płynącej między Brzegiem Dolnym a odgałęzieniem Drogi Wodnej Odra-Szprewa (SOW) będzie miał po niemieckiej stronie wyremontowane wszystkie budowle regulacyjne.


Kiedy po naszej stronie podejmie się takie prace? Jak długo będzie to pytanie retoryczne?