Przed kilkoma tygodniami powołana została inicjatywa pn. Środkowoeuropejski Korytarz Transportowy – Europejskie Ugrupowanie Współpracy Terytorialnej. Pisaliśmy o tym na naszych łamach: news.php?readmore=1747. Twórcami ŚKT-EUWT są samorządy współuczestniczące wcześniej w korytarzu towarowym CETC-ROUTE65, który łączy szwedzki region Skania z regionem Żupania Primorsko-Gorska w Chorwacji. Rozszerzenie współpracy poprzez utworzenie ŚKT-EUWT poszerza możliwości w porównaniu z inicjatywą CETC-ROUTE65, m.in. zwiększa szansę na pozyskiwanie środków unijnych (zgodnie z wymogami UE, do założenia EUWT niezbędna jest inicjatywa podmiotów z co najmniej 3 krajów członkowskich UE). Dokumenty w sprawie utworzenia ŚKT-EUWT zostały na początku grudnia w Szczecinie. Docelowo, partnerzy projektu będą dążyć do włączenia go do sieci TEN-T.

– Jest zasadne podejmowanie działań mających na celu rozbudowę sieci TEN-T, poprzez włączenie do niej wszystkich elementów korytarza CETC-ROUTE65, gdyż poprawi to w sposób istotny dostępność transportową naszego regionu – uważa Maciej Zathey, dyrektor Departamentu Rozwoju Regionalnego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Dolnośląskiego.

Kolej drogi, wodne szlaki śródlądowe…

– Korytarz CETC składa się z multimodalnych szlaków transportowych: kolejowych, drogowych i wodnych śródlądowych, mających zapewnić szybki i bezkolizyjny przewóz osób i towarów. Na obszarze Polski w warkoczu powiązań transportowych tworzących CETC znajdują się: droga S3 (międzynarodowa droga E65), linie kolejowe E59 i C-E59 („Nadodrzanka”) oraz rzeka Odra na całej długości, z możliwością przedłużenia Kanałem Odra-Dunaj – wylicza Maciej Zathey. – Z punktu widzenia Województwa Dolnośląskiego, jest zasadne podejmowanie dalszych działań, mających na celu rozbudowę sieci TEN-T, poprzez włączenie do niej wszystkich elementów korytarza CETC, gdyż poprawi to w sposób istotny dostępność transportową naszego regionu. Kolejne uzupełnienia sieci TEN-T będą możliwe dopiero podczas następnej rewizji w roku 2020. W naszym interesie jest m.in. wpisanie do sieci bazowej magistrali nadodrzańskiej C-E59 łączącej Wrocław ze Szczecinem i Świnoujściem (obecnie sieć kompleksowa), jak również zaliczenie do sieci bazowej Odrzańskiej Drogi Wodnej. Projekty umieszczone w sieci TEN-T mają szansę na uzyskanie dofinansowania ze środków UE na lata 2014-2020, a możliwość aplikowania o środki zewnętrzne jest jedną z podstaw funkcjonowania EUWT, czym jako region jesteśmy żywotnie zainteresowani – dodaje Zathey.

Dyrektor dodaje, że niezależnie od formuły organizacyjnej CETC, Województwo Dolnośląskie - zarówno wcześniej, jako członek Inicjatywy na Rzecz Utworzenia Środkowoeuropejskiego Korytarza Transportowego CETC - ROUTE65, jak i obecnie, jako członek-obserwator ŚKT-EUWT, podtrzymuje swoje dotychczasowe działania i wolę uczestnictwa we wspólnych staraniach EUWT, jakie będą podejmowane, o włączenie wszystkich elementów transportowych korytarza CETC-ROUTE65 do sieci TEN-T. Dotychczasowe starania partnerów CETC-ROUTE65 odniosły częściowy skutek, gdyż korytarz ten został przez UE wpisany do sieci bazowej TEN-T jako odnoga korytarza Bałtyk-Adriatyk, biegnącego przez terytorium RP z północy na południe. Nie uwzględniono jednak odcinków korytarza, które przełamują barierę górską Sudetów. Niemniej jednak, zaistniała zmiana stanowi szansę na szybszą realizację elementów infrastrukturalnych wchodzących w skład Korytarza CETC.

Szansa na nowe fundusze

– Uwzględnienie elementów korytarza w sieci bazowej TEN-T stwarza szansę na pozyskanie finansowania inwestycji infrastrukturalnych z instrumentu „Łącząc Europę” (ang. Connecting Europe Facility CEF; jest to nowy mechanizm finansowy przeznaczony do finansowania w perspektywie unijnej 2014-20 ponadnarodowych projektów infrastrukturalnych). Finansowaniem takim objęte mogłyby zostać m.in. droga S3 na odcinku Nowa Sól – Hradec Kralove, w chwili obecnej, do czasu porozumienia z Czechami, ograniczona przez rząd do odcinka Nowa Sól-Legnica i Legnica-Bolków, oraz przywrócenie żeglowności na Odrzańskiej Drodze Wodnej – uważa Maciej Zathey.

Kreowanie polityki w ramach nowopowstałego Ugrupowania będzie zależne od postanowień Walnego Zgromadzenia jego członków. Sekretariat Ugrupowania i jego siedziba będzie mieściła się w Szczecinie. Władze woj. dolnośląskiego będą oczekiwać od ŚKT-EUWT kontynuacji realizacji celów i zadań CETC. Są to, poza wskazanymi wyżej działaniami, również opracowanie koncepcji łańcuchów logistycznych i udostępnianie informacji gospodarczej wspomagającej działalność sektora przedsiębiorstw w obszarze działania ŚKT-EUWT, stymulowanie współdziałania wszystkich niezbędnych aktorów łańcucha transportowego (np. w oparciu o klastry branżowe, regionalne centra gospodarcze, centra innowacyjne) i tworzenie w ten sposób silnego lobby gospodarczego korytarza CETC-ROUTE65, a także stworzenie wspólnego obszaru turystycznego, oferującego bogatą informację o atrakcjach, walorach i usługach turystycznych dostępnych na tym obszarze.

Członkami założycielami ŚKT-EUWT są woj. lubuskie, zachodniopomorskie, Komitat Gyor-Moson-Sopron (Republika Węgierska), Komitat Vas (Republika Węgierska), Komitat Zala (Republika Węgierska), Region Skania (Królestwo Szwecji). Do EUWT, oprócz członków w pracach mogą brać udział podmioty wstępujące do niego jako podmioty stowarzyszone, ze statutem obserwatorów. Obserwatorzy reprezentowani są przez: woj. opolskie, woj. dolnośląskie, Komitat Karlovacka (Republika Chorwacka), Komitat Varazdin (Republika Chorwacka), komitat Primorje-Gorski-Kotar (Republika Chorwacka). Regiony z Czech i Słowacji, które uczestniczyły w inicjatywie utworzenia Środkowoeuropejskiego Korytarza Transportowego CETC-ROUTE 65, nie przystąpiły jako podmioty do EUWT, ale zdecydowały się uczestniczyć w dalszym ciągu na spotkaniach w roli zaproszonych gości.