Angielski portal British Pathe



posiada w swoich zbiorach krótką (93 s) migawkę filmową przedstawiającą barki, holownik parowy i wyładunek na Odrze w roku 1949. Materiał wart zobaczenia
http://www.britishpathe.com/record.ph...p?id=56521

----------------------------------
Jako, że jesteśmy przy temacie Odry i archiwaliach, poproszę o pomoc znawców historii Odry i języka niemieckiego. O jaką miejscowość chodzi - podkreślono na czerwono.



Niestety, skan jaki otrzymałem jest marnej jakości.

Janusz

Filmik przedstawia wyjście holownika i małych barek z Portu Popowice, dojście pod parową pogłębiarkę na dzisiejszej "Ciepłej Wodzie" obok Portu Miejskiego, wydobywanie kruszywa, ładowanie na barkę a następnie transport i wyładunek w Porcie Popowice - wszystko we Wrocławiu.

Co do tekstu to raczej zagadka dla znawców kroju czcionki niż języka. Tak ulubiony przez Niemców gotyk sprawia duże trudności w przypadku braku części druku jak we wspomnianym słowie (prawdopodobnie nazwie towaru, ładunku masowego). Na dodatek poprzedzający ją rodzajnik "des" ma wydrukowaną do góry nogami literkę "s" a sama litera "s" występuje w gotyku w dwóch odmianach: takiej jak w nazwie "Berslau" i takiej jak w pierwszym wyrazie "günstiger" czyli gdy poprzedza literkę "t" (por. ein Sechstel - jedna szósta). Minęło trochę czasu zanim na to wpadłem, że jedno "s" jest odwrotnie wydrukowane. "Des" to odpowiednik polskiego dopełniacza "kogo, czego".... (jakiegoś towaru)

...korzystne położony opolski port nie miał więcej przeładunków niż port wrocławski i tylko dokładnie jedną szóstą z tego (stanowił) .... (Staram się dojść co to za słowo)

Szkoda, że nie ma szerszego kontekstu np. zdania poprzedzającego lub następnego. Więcej można byłoby wywnioskować.

Wielkie dzięki Andrzeju.
Teraz wypada tylko przetłumaczyć Twój opis filmu na angielski i im wysłać. Zajmę się tym.
Co do kontekstu - mówisz i masz.



Nie zamieszczam całedo tekstu bo skan zbyt "ciężki". Resztę mam przetłumaczoną. Po dopracowaniu, tłumaczenie zamieszczę.

Janusz

Tłumaczenie Andrzeja jest prawidłowe, a brakującym słowem jest nazwa portu.Tylko jakiego ?
Logicznym tłumaczeniem w kontekście zamieszczonego artykułu "Der Konkurrenzkampf der Oderhäfen Cosel un Oppeln" było by użycie odmiany nazwy portu Koźle, czyli portu kozielskiego:
"...korzystniej położony port opolski nie miał więcej przeładunków niż port wrocławski i tylko dokładnie jedną szóstą z tego co port kozielski.."

Czy jest to prawidłowe tłumaczenie nie wiem, ale tak dyktuje mi logika nazwy tego artykułu:
"Konkurencyjna walka portów górnej Odry Koźla i Opola"

Byłoby wtedy "Coselner" (Hafen), a tam jest na końcu" ... vitzer" Myslałem, że może "Gleiwitzer", ale nazwa "Gleiwitz" jest użyta niżej - nie jest podobna do brakującej "farby" drukarskiej w szukanym słowie. Liczby z porównania przeładunków Koźla i Opola też nie odpowiadają "jednej szóstej".

W tej nazwie użyta jest jako druga niemiecka litera " ö ".Gdyby chodziło o port gliwicki było by "Gleiwitzer Hafen" tak jak użyto w określeniu "Breslauer Hafen".
Innych znaczących portów nie ma.
Ja się poddaję bo dla mnie gotyk jest zbyt trudny.

Jak wspomniałem mam już tłumaczenie tego tekstu i ten zagadkowy fragment brzmi następująco:

"I ta smutna rzeczywistosc jest niestety bardzo prawdziwa. Maleje liczba przesylanych towarow, w roku 1924 wynosila ona w Cosel 828800 ton, w Oppeln jedynie 6500 ton pomimo jego dogodnego polozenia , nie wiecej od portu w Breslau, nie mowiac o ....???"

Tłumaczenie wymaga jeszcze poprawek stylistycznych oczywiście.
Trudno zostanie wielokropek.
Dziękuję Wam.

Janusz

Mam! Pöpelwitzer czyli Popowicki. Porównałem literę "P" ze słowa "Prozenten".

Całość więc zdania brzmi:

...korzystnie położony opolski port nie miał więcej przeładunków niż port wrocławski i tylko dokładnie jedną szóstą z tego co Popowicki.

No to już nie będzie wielokropka. Dziękuję bardzo.
Janusz

JAnusz - tu masz moją propozycję całości:

Konkurencyjna walka odrzańskich portów Koźle i Opole.

Ten czas się zbliża. Chodzi o wielkość przeładunku w liczbach. Dla Koźla wyniosły one w roku 1924 828 800 ton, dla Opola tylko 6 500 ton, choć znacznie bliżej i korzystniej leżący Port Opole nie tylko nie miał więcej przeładunków niż Port Wrocław a zaledwie jedna szóstą tego co Port Popowice.

W roku 1925 przeładunki samego tylko węgla wzrosły w Koźlu o okragłe 300 000 ton wobec żadnego wzrostu w Opolu. Przeciwnie - w przeładunkach węgla tu nastąpił nawet spadek.

Łącznie w roku 1925 w pozostałych portach odrzańskich, to jest Gliwicach, Brzegu, Oławie, Wrocławiu i Malczycach przeładowano 78 000 ton węgla czyli 0.43% całego górnośląskiego wydobycia wobec 10.01% przeładowanych w Porcie Koźle.

Trzeba dodać wyjaśnienie, że chodzi o przeładunek węgla na barki. Stąd określenie, że Port Opole jest położony bliżej i korzystniej (z punktu widzenia dowiezienia węgla z kopalń pociągiem) niż porty wrocławskie: Miejski i Popowice.

No to mamy zagadkę rozwiązaną.
Przypadkowo też pasuje załączony przez Janusza film reklamowy z 1949 r.pokazujący min. Port Popowice zniszczony 50 lat później przez "Hunów" nowej polskiej demokracji.
Jak to ładnie napisał @kaczor_g:


Tak ma On rację bo Rzym zniszczyli Hunowie, a Popowice ?
No właśnie ....wrocławscy "Hunowie".