Odrzańska Droga Wodna i jej gospodarcza rola w historii regionu

Żegluga na naturalnych szlakach komunikacyjnych była pierwszą formą transportu jaką prowadził człowiek.

Od roku 1740 niemal cała Odra znalazła się pod rządami jednego monarchy. Przyłączenie Śląska do Prus dopełniło proces łączenia w ręku jednego władcy krain, przez które przepływała Odra. Stworzyło to podstawy do spójnej i konstruktywnej polityki odrzańskiej, której założeniem było ujarzmienie groźnej rzeki i oddanie jej do użytku człowiekowi. Jednym z elementów odrzańskiej polityki była, traktowane łącznie, żegluga śródlądowa i ochrona przed powodzią. Rozpoczął się niezwykle ważny dla rzeki i żeglugi etap dziejów.

W ciągu XIX w. poprawiały się warunki żeglugi na rzece. Odra stawała się coraz bardziej przyjazna człowiekowi. Rosły jej możliwości komunikacyjne oraz wzrastało bezpieczeństwo ludzi mieszkających w jej sąsiedztwie. Nakładem sił i środków Odra została zabudowana budowlami regulacyjnymi, które pozbawiły ją naturalnego charakteru. Rzeka rozpoczęła swój byt jako samodzielna budowla wodna, będąca kompleksem znacznej ilości współpracujących ze sobą hydrotechnicznych elementów.

W okresie międzywojennym w rejonie Nadodrza realizowane były ambitne plany rozbudowy sieci dróg wodnych. Podstawową przesłanką do rozbudowy kanałów żeglugowych związanych z Odrzańską Drogą Wodną było zapotrzebowanie niemieckiego przemysłu, głównie zbrojeniowego, na węgiel kamienny. Jedyną z największych inwestycji wówczas zrealizowaną był Kanał Gliwicki. Realizacja niektórych inwestycji okazała się zbyt kosztowna dla budżetu państwa, bądź niemożliwa do realizacji ze względu na wybuch II wojny światowej.

Żupy Krakowskie były największym i najbardziej dochodowym przedsiębiorstwem Polski przedrozbiorowej. Sprzedaż soli generowała prawie jedną trzecią przychodów królewskiego skarbca. W Niepołomicach, nad brzegiem Wisły wzniesiono z początkiem XVIII w. potężne magazyny, z których wielickie złoto szkutami wiślanymi wysyłano w głąb Rzeczypospolitej.

Brynica, prawy dopływ Czarnej Przemszy, figuruje w historycznych zapiskach pod bardzo różnymi nazwami, chociaż zbliżonymi w brzmieniu. I tak Brynica znana była także jako Brzennycza, Brana (za czasów Chrobrego), Brzeznica czy Brenica.

Tak jak obiecywałem, po pierwszym przyprószeniu śniegiem Wrocławia wyruszyłem w nadodrzańskie bulwary i zakątki, aby jak najwierniej oddać klimat utworu Herrmanna-Neiße.

I w końcu przyszła ta noc na którą czekałem, ta jedna , jedyna której obrazy mogłem podłożyć pod strofy wiersza jak podkłada się muzykę pod tekst piosenki.

Zobaczyć najpiękniejsze miejsca wzdłuż Odry niedaleko siebie – moje marzenie spełnia się.